آیا تا به حال هنگام خرید کالا از چین یا هر کشور دیگری با عباراتی مثل FOB، CIF یا DDP روبهرو شدهاید و ندانستهاید دقیقاً به چه معنا هستند؟
اگر پاسخ شما «بله» است، پس وقت آن رسیده که با یکی از کلیدیترین مفاهیم تجارت جهانی آشنا شوید: اینکوترمز (Incoterms).
در این مقاله، میخواهیم اینکوترمز به زبان ساده را توضیح دهیم؛ اینکه چرا وجود آن در هر قرارداد بینالمللی ضروری است، چه انواعی از اینکوترمز وجود دارد، و چرا شناخت آن در واردات کالا از چین یا خرید از چین میتواند تفاوت بین یک معاملهی موفق و یک ضرر بزرگ باشد.
اینکوترمز چیست؟
اینکوترمز (Incoterms) کوتاهشدهی عبارت International Commercial Terms به معنی «اصطلاحات بینالمللی بازرگانی» است.
به زبان ساده، این مجموعه قوانینی است که تعیین میکند در یک معامله بینالمللی:
- چه کسی باید هزینه حمل و بیمه را بپردازد،
- چه کسی ریسک آسیب یا گمشدن کالا را بر عهده دارد،
- و کالا در چه نقطهای از مسیر به خریدار تحویل داده میشود.
تاریخچه و اهمیت اینکوترمز
اتاق بازرگانی بینالمللی (ICC) برای جلوگیری از اختلاف بین تجار سراسر دنیا، در سال ۱۹۳۶ اولین نسخهی اینکوترمز را منتشر کرد. از آن زمان تاکنون، نسخههای مختلفی ارائه شده که جدیدترین آن اینکوترمز 2020 است.
نسخهی بعدی که بهزودی منتشر میشود، یعنی اینکوترمز 2025، تغییرات تازهای را در حوزهی حملونقل دیجیتال و قراردادهای بینالمللی وارد خواهد کرد.
استفاده از اینکوترمز باعث شفافیت در قراردادها، کاهش ریسکهای مالی و جلوگیری از سوءتفاهم بین طرفین میشود.
اصطلاحات اینکوترمز و گروهبندی آن
در هر نسخه از اینکوترمز، مجموعهای از اصطلاحات بازرگانی بینالمللی وجود دارد که در قالب چهار گروه اصلی تنظیم شدهاند، این جدول که گاهی با عنوان جدول اینکوترمز 2025 شناخته میشود، خلاصهای از مهمترین انواع اینکوترمز و محدودهی وظایف هر طرف قرارداد را نشان میدهد:
|
گروه |
نوع تحویل |
مثال |
توضیح کوتاه |
|---|---|---|---|
|
E |
تحویل در محل فروشنده |
EXW |
فروشنده کالا را در محل خود تحویل میدهد و بقیه مسئولیت با خریدار است. |
|
F |
حملونقل با خریدار |
FOB, FCA, FAS |
فروشنده کالا را تا نقطه بارگیری تحویل میدهد. |
|
C |
حملونقل با فروشنده |
CFR, CIF, CPT, CIP |
فروشنده هزینه حمل را پرداخت میکند ریسک از بین رفتن یا آسیب دیدن کالا به خریدار منتقل میشود. (مسئولیت با خریدار است، نه فروشنده.) |
|
D |
تحویل در مقصد |
DAP, DPU, DDP |
فروشنده کالا را در کشور مقصد تحویل میدهد. |
کاربرد اینکوترمز در خرید و واردات کالا از چین
در تجارت بینالملل، مخصوصاً هنگام خرید از چین یا واردات از چین، نوع اینکوترمز در قرارداد نقش تعیینکنندهای دارد.
برای مثال:
- در قرارداد FOB، فروشنده کالا را در بندر چین تحویل میدهد و خریدار مسئول حمل تا کشور خود است.
- در قرارداد CIF، فروشنده علاوه بر تحویل کالا، هزینه حمل و بیمه تا بندر مقصد (مثلاً بندرعباس) را هم پرداخت میکند.
- اگر با اصطلاحات اینکوترمز آشنا باشید، میتوانید از هزینههای پنهان جلوگیری کرده و بهترین شرایط ممکن را برای واردات خود انتخاب کنید.
کلام آخر
اینکوترمز به زبان ساده مجموعهای از قواعد بینالمللی است که نحوه تقسیم مسئولیتها، هزینهها و ریسکها بین خریدار و فروشنده را مشخص میکند.
آشنایی با انواع اینکوترمز برای هر فعال اقتصادی ضروری است، بهویژه در زمینه خرید کالا از چین یا واردات از چین.
شرکت بازرگانی بین المللی پارسیان شانگهای-پیتکو بهعنوان یک شرکت ایرانی–چینی فعال در حوزهی تجارت بینالملل، تمامی مراحل واردات و صادرات بین ایران، چین و کانادا را از صفر تا صد انجام میدهد؛ از خرید و حملونقل گرفته تا ترخیص و تحویل کالا.
با همکاری با پیتکو، میتوانید از تجربه و تخصص این مجموعه در استفادهی صحیح از اصطلاحات اینکوترمز و انجام ایمن معاملات بینالمللی بهرهمند شوید. با ما تماس بگیرید.
اینکوترمز (Incoterms) مجموعهای از مقررات بینالمللی است که وظایف و مسئولیتهای فروشنده و خریدار را در معاملات تجاری مشخص میکند. این مقررات شامل تعیین هزینههای حمل و نقل، بیمه، ترخیص کالا از گمرک و سایر موارد مرتبط است. استفاده از اینکوترمز به جلوگیری از سوءتفاهمها و اختلافات بین طرفین معامله کمک میکند.
آخرین نسخه اینکوترمز، نسخه 2020 است که در سال ۲۰۲۰ توسط اتاق بازرگانی بینالمللی (ICC) منتشر شده است. مهمترین تفاوتهای این نسخه با نسخههای قبلی شامل تغییرات در تعریف برخی از شرایط (مانند CIF و CIP)، تاکید بیشتر بر امنیت حمل و نقل و اضافه شدن شرایط جدیدی برای تجارت الکترونیک است.
برخی از رایجترین شرایط اینکوترمز عبارتند از: FOB، CIF، EXW، DDP و DAP. به عنوان مثال، در شرط EXW (Ex Works)، فروشنده فقط کالا را در کارگاه خود در اختیار خریدار قرار میدهد و تمام مسئولیتهای حمل و نقل بر عهده خریدار است. در مقابل، در شرط DDP (Delivered Duty Paid)، فروشنده تمام مسئولیتها از جمله حمل و نقل، بیمه و پرداخت هزینههای گمرکی را بر عهده دارد.
انتخاب اینکوترمز مناسب به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله نوع کالا، مسیر حمل و نقل، میزان ریسکپذیری طرفین معامله و قوانین گمرکی کشورها. توصیه میشود با یک مشاور تجاری یا کارگزار گمرکی مشورت کنید تا بهترین گزینه را انتخاب کنید.
استفاده از اینکوترمز به طور قانونی اجباری نیست، اما توصیه میشود که در قراردادهای تجاری بینالمللی به آن اشاره شود تا مسئولیتها و وظایف طرفین معامله به طور واضح مشخص شوند.
پیتکو
پیتکو
پیتکو یک شرکت ایرانی-چینی است که در زمینه صادرات و واردات از سه کشور کانادا، چین و ایران فعالیت میکند. نام کامل شرکت ما شرکت بازرگانی بینالمللی پارسیان (شانگهای) است. ما بیش از ۱۴ سال است که در زمینه صادرات و واردات فعالیت میکنیم. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد ما و خدماتمان، میتوانید از طریق شبکههای اجتماعی با ما در ارتباط باشید.